Geld lenen aan vrienden: aardig gebaar of vragen om problemen?
:format(jpeg):background_color(fff)/https%3A%2F%2Fwww.metronieuws.nl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2024%2F04%2Fgeld-rijke-vrienden-gierig-.jpeg)
Een vriend of vriendin vraagt je om een lening. Niet zomaar een tientje voor een drankje, maar een serieus bedrag. Je wilt helpen, maar ergens knaagt er iets. Want wat als hij of zij niet terugbetaalt? Volgens Karin Radstaak van het Nibud is het meestal geen goed idee om geld uit te lenen aan vrienden.
„Het kan tot gedoe leiden, zeker als je het zelf ineens nodig hebt en het niet terugkrijgt.” Regelmatig leidt het dan ook tot dilemma’s, waar Metro eerder over schreef.
Toch is de drempel om geld aan vrienden te lenen, laag. Je kent elkaar, je vertrouwt elkaar, en het voelt toch een stuk menselijker dan iemand door te verwijzen naar een bank. Dat vertrouwen is mooi, maar kan tegelijkertijd een valkuil zijn. „Het begint vaak goed, maar als het terugbetalen uitblijft, kan dat voor ongemakkelijke situaties zorgen,” legt Radstaak uit. „En dan is de vraag: hoe belangrijk is de vriendschap voor je?”
Waarom heeft iemand geld nodig?
Volgens het Nibud is het verstandig om eerst goed te kijken waarom iemand geld nodig heeft. „Is het een eenmalig probleem of speelt er meer? Sommige mensen hebben recht op toeslagen of financiële hulp waar ze nog geen gebruik van maken”, zegt Radstaak. „Daarom is het goed om eerst te vragen: waar komt het probleem vandaan en zijn er andere manieren om te helpen?”
Vaak is een lening een snelle oplossing, maar niet per se de beste. Als een vriend het geleende geld niet terugbetaalt, trekt dat een zware wissel op de vriendschap. „Misschien kun je iemand op een andere manier ondersteunen, bijvoorbeeld door mee te kijken naar de financiën of te helpen met het zoeken naar een structurele oplossing.”
Toch geld uitlenen? Leg het vast
Toch zijn er situaties waarin iemand wél besluit geld uit te lenen. Wat dan? „Als je het doet, leg het dan goed vast”, adviseert Radstaak. „Schrijf op hoeveel er wordt geleend, wanneer het terugbetaald moet worden en of dat in termijnen gebeurt.” Voor kleine bedragen is een simpele mail of een appje al een goed idee, maar bij grotere bedragen kun je zelfs een notaris overwegen. Daarbij moet je denken aan bedragen van meer dan duizend euro. Zo komt het ook voor dat mensen geld lenen aan familie of vrienden voor een hypotheek.
„Het lijkt misschien overdreven, maar een lening onder vrienden is in de basis gewoon een zakelijke afspraak”, zegt Radstaak. „Mensen denken vaak: ‘Dat komt wel goed’, maar als iemand vervolgens niet terugbetaalt, heb je tenminste iets om op terug te vallen.”
Ook de hoogte van het bedrag speelt een rol. „Een klein bedrag is misschien makkelijker om te missen, maar tegelijkertijd voelt het ook ongemakkelijker om terug te vragen”, zegt ze. „Een groter bedrag raakt je harder als het niet wordt terugbetaald, maar dat maakt het ook vanzelfsprekender om er duidelijke afspraken over te maken.”
Geld lenen aan vrienden
Het echte probleem met geld lenen aan vrienden is niet het geld, maar de impact op de relatie. „Je wilt iemand helpen, maar als de terugbetaling uitblijft, kan dat irritaties veroorzaken”, zegt Radstaak. Zeker als je ziet dat iemand ineens op vakantie gaat of dure spullen koopt, terwijl jij nog op je geld wacht. Dat kan een heel naar en dubbel gevoel geven.
Ze benadrukt dat het daarom slim is om van tevoren duidelijke afspraken te maken. „Als je bijvoorbeeld afspreekt dat iemand duizend euro binnen zes maanden terugbetaalt, dan hoef je je niet druk te maken als diegene in de tussentijd op vakantie gaat. Dat is het verschil tussen een vriendschappelijke gunst en een zakelijke afspraak: je hebt iets afgesproken en weet waar je aan toe bent.”
Toch kan zelfs de beste planning niet voorkomen dat sommige leningen tot ruzie leiden. „Het gebeurt gewoon”, zegt Radstaak. „Dat is precies waarom we zeggen: liever niet. Zoek eerst naar een andere oplossing en als je het echt doet, zorg dan dat je het goed regelt.”